Categorie: muziek

Muziek en bier | In memoriam Harm 1982 – 2016 (56)

Een druk weekend was het. Het begon met een geweldig releaseconcert van Jeremy. Jeremy werkt bij Youth With A Mission aan het Kadijksplein en is getrouwd met Roos, ons nichtje. Femmie had via Facebook gevolgd dat er een concert zou zijn in Amsterdam en dat laat je dan niet zo maar voorbij gaan. Prachtig om mee te maken hoe jonge mensen zo vol zijn van de grootheid van God, schepper van deze wereld, dat ze dat op deze manier kunnen vertolken. Muziek is zo iets bijzonders en van God gegeven, dat kwam vrijdagavond wel heel goed binnen. Al kende ik nog geen van Jeremy’s nummers, je ging als het ware vanzelf van binnen meeneuriën. Je kon ook rustig je ogen sluiten en je gedachten laten gaan op de golven van de muziek. Het sloot ook mooi aan bij de voorbereiding die ik had gedaan voor zondag. Er was gevraagd of ik weer es een preek wilde lezen en na wat wikken en wegen vond ik dat geen probleem. Ik dacht een redelijk gemakkelijk onderwerp gevonden te hebben in een preek van Tim Keller: ‘De genade van muziek’. Aan de hand van de verzen 18-20 uit het 5e hoofdstuk in de brief van Paulus aan de christelijke gemeente in Efeze legt Keller uit dat muziek een geschenk van God is. Dat sloot prachtig aan natuurlijk bij de aanbiddingsmuziek van Jeremy en bij wat ongeveer een maand geleden hoogleraar Erik Scherder betoogde bij DWDD, toen hij daar zijn nieuwste boek promootte. Muziek is overal goed voor, betoogt hij in zijn nieuwste boek: ‘Singing in the brain’. Paulus was hem al lang voor met de uitsprak: ‘En ‘bedwelmt u niet aan wijn’, want dat maakt reddeloos, maar wordt vervuld van Geest, elkaar toesprekend met psalmen, hymnen en geestelijke gezangen, zingend en psalmend voor de Heer met heel uw hart.’

Harm had veel met muziek, honderden LP’s stonden er in zijn kamer, ik heb daar eerder over verteld. Bij de voorbereiding van de preek heb ik dan ook verschillende keren gedacht daar ook nog iets over te zeggen. De kracht van de muziek tijdens de bijeenkomst voorafgaand aan Harm zijn begrafenis was zo intens, zo troostend en bracht ons ook heel dicht bij Harm. Ik wilde geen tranen onderweg in de dienst, dus toch maar niet genoemd, maar het was er op de achtergrond gelukkig wel. Bij de intro van de dienst heb ik een blogje voorgelezen die op de site van de Protestantse diaconie stond, zangleider en liturgiemaker Jaap had me daarop geattendeerd. Bleek het opeens over Maaike Ouboter en het nummer ‘Dat ik je mis’ te gaan. Waar een vluchteling al niet zijn kracht uit haalt, maar ik kon gelukkig net op tijd een brok in mijn keel wegslikken.
Ook zaterdag was er muziek trouwens, bij de officiële opening van de Brouwerij van het Kleiklooster. In een grote hal naast IKEA wordt inmiddels heel wat bier gebrouwen. Een prachtig feest met heel veel bierliefhebbers, maar ook veel vrienden van het Kleiklooster. Harm had een bierabonnement en er zat een keer een Kloosterbiertje van Kleiburg bij, niet zijn smaak. Maar later moest hij het toch bijstellen toen ik hier thuis wat bier van Kleiburg had. Prachtig, ik hoop dat het uiteindelijk een mooi sociaal project wordt. Pastor Martijn, nu directeur van de bierbrouwerij doet er in ieder geval alles aan. Zondag 14 mei vierden we de verzelfstandiging in de OPK van drie projecten; STROOM, de PopUp kerk van Rikko en ook van het Kleiklooster. In feite allemaal dochters van de OPK. Harm zou misschien nog wel eens gerefereerd hebben aan de jaren tachtig. Als klein jongetje ging hij regelmatig mee naar de Witte Tent in het Bijlmerpark. Daar begon heel eenvoudig het over de muren van de kerk heen kijken. In het begin met hulp van E&R en later samen met de groep rond Norman Viss uit de VS op straten en pleinen in het Centrum van Amsterdam. Deze vaak seizoengebonden projecten resulteerden uiteindelijk in een Amstelproject. Op de fiets door de ‘Bijlmer’ kwamen die gebeurtenissen zo maar weer boven. Daarom, proost!, op een prachtig project en dat er iets mag doorborrelen van de drive en de spirit van de medewerkers!

Opstanding | In memoriam Harm 1982 – 2016 (50)

In een film kunnen dingen die in werkelijkheid niet kunnen. Zelfs kleine kinderen beseffen dat al. Toch is het raar als je in een film opeens iets ziet, waarvan je weet dat het niet kan en het toch gebeurt. Het is een beetje raar uitgedrukt, omdat ik denk dat het wel kan. Afgelopen dinsdagavond draaide er weer een Willem Jan Otten film en hij noemde het van te voren in zijn Trouw-essay een Paasfilm. En Pasen gaat over opstanding en daar draaide het om in die film.

Nu hebben Coos en ik vorig weekend ook een andere prachtige film gezien, daarin werd de hele Mattheus Passion uitgevoerd. Een soort documentaire, waarin de makers op een prachtige manier de uitvoering van Reinbert de Leeuw (in de Nieuwe Kerk) hebben vastgelegd. Een sublieme uitvoering en het voelde heel anders dan een uitvoering in het Concertgebouw of wanneer ik de speakers voluit gooi als ik de CD opzet met de opname van Ton Koopman. Maar dat eigenlijk allemaal terzijde. Waar het om gaat is dat de Mattheüs Passion op een vreemde manier eindigt. Het zou simpel kunnen eindigen met het feit dat Jozef van Arimatea Jezus heeft begraven, en dat moest snel, want het begon al donker te worden. Het is ten slotte een stuk voor Goede Vrijdag. Geen opstanding, want Pasen duurt nog even. Toch heeft Bach gemeend  er nog zo’n onbeduidend koor aan toe te moeten voegen, hoe mooi het muzikaal ook is. Het sterven van Jezus wordt beweend en het ‘Rust zacht’ klinkt mijns inziens net even te veel. Totaal geen zicht op wat voor opstanding dan ook.
Wir setzen uns mit Tränen nieder und rufen dir im Grabe zu:
Ruhe sanfte, sanfte ruh! Ruht, ihr ausgesognen Glieder!
Ruhet sanfte, ruhet wohl!
En dat stoort me toch elke keer een beetje.  Het is wel logisch dat het het eind van de Passie open blijft, maar nu is het alleen maar gesomber; rust zacht. Op een grafsteen vind ik dat ook misstaan trouwens.

Maar In Ordet (Het woord; naar Johannes 1), een film van de Deense regisseur Dreyer uit het jaar 1955, vind er werkelijk een opstanding plaats. Op een moment dat je het niet meer verwacht slaat de dode vrouw (die vanwege de bevalling van haar doodgeboren kind is gestorven) de ogen op en kijkt liefdevol naar haar man. Je denkt bij jezelf, wat zou ik graag willen dat dit kon! Ik voelde het moment weer terug, dat we op de IC naast het bed stonden en Harm door machines in leven werd gehouden. Wat hadden we graag gewild dat hij zijn ogen langzaam opendeed en ons aangekeken had, vragend wat hij daar deed… Schrijfster Désanne van Brederode die met Willem Jan Otten de film nabesprak had het ook ontdekt; dit vraagt een levend geloof om het grootste wonder, wat je je voor kunt stellen, te begrijpen. En constateerden beide nabesprekers, de film is niet belerend, niemand kruipt op de stoel van het oordeel. Het wil je ook niks opdringen, maar het zet wel aan het denken. Kan opstanding echt?

Nog een week en het is Pasen. Deze week staan we stil bij het lijden van onze Heiland. Het programma van Passie uitvoerders zit overvol. Zelf zitten we woensdag in het Concertgebouw om de Johannes Passion te ondergaan; prachtig. Maar wanneer je niet gelooft in iets wat eigenlijk niet kan, wanneer je dat kinderlijke vertrouwen niet hebt in de “verrijzenis naar het vlees”, zoals Willem Jan Otten het zo mooi verwoordde, wat is het dan allemaal waard? Dan kunnen solisten en koorleden hun kelen schor zingen, maar blijft het: ruhe sanfte, ruhet wohl. Wanneer het echt alleen maar Goede Vrijdag blijft, dan staan we op Tweede Paasdag, wanneer Harm 35 zou zijn geworden, alleen maar te huilen bij zijn graf. En tranen zullen er zeker zijn als we er bij stil staan dat 34, 34 blijft in Harm zijn bestaan. In die zin is Tweede Paasdag een prachtig symbool en een mooi getuigenis. Door Pasen, 2000 jaar geleden, geloven we dat er werkelijk een opstanding is. Harm zei dan: ‘Het komt wel goed.’ En zo is het, want als je maar even anders kijkt, is er zicht op de hemel!

PS
Regelmatig controleer ik even op All Of Bach of er weer iets nieuws op staat. Deze keer staat er een tranentrekker als nieuw op: BWV 727 gespeeld door Matthias Havinga. Matthias (1983) zat ooit bij Harm in de klas op de Guido in Amersfoort, maar heeft muzikaal heel andere wegen ingeslagen.  Al eerder stond er een stuk geplaatst van hem op All of Bach, maar deze is subliem, ruim tweeënhalve minuut, zo indringend, zo droevig maar ook verlangend. All of Bach, BWV 727. (En bekijk ook eens BWV 527). Matthias zit trouwens aanstaande woensdag als organist op het podium van het Concertgebouw.

Kyrie eleison

 

Silence | In memoriam Harm 1982 – 2016 (45)

silence-posterWat was ik graag met Harm naar de film Silence geweest. Een diepe indruk makende film over christenvervolging in Japan.  De jezuïeten Sebastião Rodrigues en Francisco Garupe reizen in de 17e eeuw van Portugal naar Japan om te achterhalen wat er gebeurd is met hun mentor, priester Cristóvão Ferreira. Het boek van Shūsaku Endō (遠藤 周作), die leefde van 1923 tot 1996, een christelijke Japanse schrijver, stond al jaren op mijn verlanglijstje, maar het kwam er niet van. Nu heeft een Amerikaanse filmmaker, Martin Scorsese, het aangedurfd om dit bijzondere verhaal te verfilmen.
Harm was wel een beetje gek van Japan, alleen daarom al was het leuk geweest om met hem deze film te bekijken en daarna te bespreken. Naast de prachtige verfilming en de verschillende acteurs, hadden we het ook vast gekregen over de titel. Waarom bleef God stil, terwijl jezuïtische paters zo heilig geloofden dat God werkelijkheid was in hun leven, maar ook in dat van van eenvoudige Japanse christenen? En hoe verhoudt zich dat met ons eigen geloof? Diepe vragen, zeker nu we zelf soms dezelfde vragen voelen opborrelen, als we weer bezig zijn met Harm. In de bundel “Waarom komt U ons hinderen” wijdt Willem Jan Otten het laatste hoofdstuk aan de schrijver Endo. Ik heb het nog een keer herlezen en dan blijkt dat het lezen van Endo bij Otten aanzette tot dieper doordenken over het begrip genade, in christelijke zin en ‘het geneigd zijn tot alle kwaad’. Endo schreef boeken over mensen die dat laatste wel heel erg in praktijk brachten, maar ook ontdekten dat ze alleen maar kunnen overleven door zich over te geven aan de genade van Jezus de opgestane.
Silence is een film om verschillende keren te gaan bekijken, bedacht ik toen ik van Kriterion naar huis fietste. Nog een keer proeven en ook onderliggende vragen en lagen daarna te overdenken. Gelukkig draait de film in diverse bioscopen, ook voor u als lezer dus alle kans om dit bijzondere verhaal te ondergaan. In de grote dagbladen  zie je in de filmbesprekingen ongemakkelijkheid over zo’n christelijke film naar voren komen, men weet er zich niet zo goed raad mee. Des te meer reden om misschien met een collega, een goede kennis, een buur, deze film te gaan bekijken en daarna een kop koffie te gaan drinken. Het gesprek komt dan vanzelf.

desolate cageRegelmatig merken we, dat we natuurlijk niet de enigen zijn die nog steeds met Harm bezig zijn. Vaak weten we dat we in de stilte dezelfde vragen stellen. En soms doorbreken we die  om ze te stellen. Neef Rudger heeft de stilte doorbroken met bijna vier uur muziek. In augustus/september 2016 was hij bezig weer iets nieuws op te nemen. Een titel had hij toen al gevonden:  “Desollate Cage [Dedicated to Harm Wimmenhove]“. Harm en neef Rudger wisselden regelmatig muziek uit, zelfs in de week voor het fatale ongeluk. Regelmatig zochten ze elkaar op en draaiden dan hun laatste vondsten. Rudger herinnert zich nog de eerste plaat die hij ooit opzette aan de Daniel Stalpertstraat, de laatste die Harm tipte was ‘This is it’. Nu een titel met dubbele lading, de muziek zit nu in Rudgers mix, in de playlist staan alle gemixte nummers keurig op volgorde trouwens. Ook zitten er veel nummers tussen van Harms ‘When I Die’ lijst. Harm had die lijst op Spotify gemaakt, zonder dat zijn vrienden het wisten. Tijdens de bijeenkomst in de Westerkerk voorafgaande aan Harms begrafenis hebben we daar ook een aantal nummers van laten horen. Veel van die platen hadden Rudger en Harm al eens samen geluisterd. Rudger: “Ik voelde een soort knipoog van Harm tijdens de dienst en elke keer als ik thuis één van die platen opzette. Wat een verbondenheid, bizar maar ook heel mooi.” En ik citeer verder nog maar een keer Rudger:  “Er zitten nogal wat titels en teksten in die je kunt herleiden hier en daar naar, verlies, gemis, weg willen rennen van de situatie of gewoonweg boos zijn. De intro met de woorden ” We want to ride our machines, without being hassled by ‘the man’ ” dekt bijvoorbeeld die lading. Platen met titels ‘Last Night’ gevolgd door een plaat met engelachtig gezang, genaamd ‘Voices’. Zo zijn er nog wel meer, sommige titels spreken voor zich. (Burial – Young Death). Onbewust, al dan niet bewust, gebeurde dat gewoon. Misschien geef ik overal wel teveel betekenis aan, maar dat hoort bij het leven. Zo had ik bijvoorbeeld ook een plaat met als titel ‘Hoola Hoop’, zie ik kort daarna een foto van een ‘hoolahoopende’ Iris voorbij komen op Instagram met als onderschrift “een hoolahoop voor Harm”… Ik heb geprobeerd Harm zijn korte, maar bijzonder krachtige leven weer te geven. Met ook hele feestelijke platen, want dat was ook Harm.”

Harms visitekaartje bij FABRIQUE met achterop Cousteau
Harms visitekaartje bij FABRIQUE met achterop Cousteau

Later kwam Rudger in een mail met de werkelijk prachtige cover met een lege kooi (de vogel is gevlogen), en nog een aanvullend commentaar. Het mooie is dan, dat je van sommige dingen weet dat het echt hoorde bij Harm en er ook wel eens iets over uitgewisseld had. Ik wist dat Harm een fan was van Wes Anderson, daarom gingen we ook samen naar ‘The Grand Budapest Hotel’. Harm hield van duiken, had hij geleerd tijdens een vakantie op Koh Tao (Thailand). Maar dat hij een fan was van Cousteau (Franse zee-onderzoeker), ik wist het niet. Ontdekkend dus, zo’n doorbreking van de stilte. In een laatste citaat namelijk zegt neef Rudger: “Jacqeus-Yves Cousteau was wel heel erg Harm zijn ding (getuige zijn afbeelding op Harm zijn Fabrique visite kaartje), hij was helemaal fan van Wes Anderson, die ‘The Life Aquatic with Steve Zissou geregisseerd heeft, een hommage aan jawel, Cousteau. … Er zit een plaat in de mix genaamd ‘Cousteau’ tegen het eind. Die kwam toevallig op mijn pad toen ik platen voor de mix aan het verzamelen was. Daarnaast zit er ook nog een plaat in met een Japanse titel. Dat kon ik ook niet ‘niet’ laten terugkomen. ‘Tsukumogami’, wat zoveel inhoudt dat spullen een ziel krijgen. Iets wat je in spullen gaat zoeken bij het verlies van een dierbare. Hele ingetogen plaat tegen het einde ook. Burial – Young Death is uitgekomen ergens begin dit jaar. Alleen de artiestennaam en titel al. Met als tekst “Hey child. I will always be there for you.”
Neef Rudger, alias Rígur Lárus, heel erg bedankt!

Kyrie eleison, ook over het gesprek dat we zullen hebben met de agent die Harm heeft aangereden op 14 september.

21 maart, ‘Bach-Liebhaberschaft beginnt am Kopf’

Baseball-bachWat doe je wanneer je verschrikkelijk veel last hebt van ‘hooikoorts’? Elk jaar deze tijd steekt het weer de kop op. Proesten, hoofdpijn en en het ene pakje tissues na de andere. Een pilletje alleen helpt niet, dus ook maar weer neusspray erbij. Gelukkig is daar radio 4 nog. Door de vele aandacht voor Johann Sebastian Bach en de Mattheus Passion verdwijnt het vele gesnotter een beetje naar de achtergrond. In het middagprogramma op radio 4 wordt elke dag een vraag gesteld, je kunt deze week een prachtige uitvoering van de Johannes Passion winnen. “Welke bijnaam had Leipzig in 1723, toen Bach daar kwam werken?” Meestal is het antwoord zo gevonden. Maar Wikipedia geeft geen uitsluitsel. Er zijn best bijnamen van Leipzig te vinden trouwens. Leipzig is een echte ‘muziekhoofdstad’ vanwege de geschiedenis met onder andere Telemann, Bach, Mendelsohn en Wagner. Ook werd het de hoofdstad van de ‘Wende’, maar daar had Bach nog geen idee van, alhoewel hij er in strijd met het stadsbestuur wel eens op gehoopt heeft misschien. Nergens kom ik iets tegen wat op een speciale bijnaam duidt in de eerste helft van de 18e eeuw. Zeker er werden toen al veel boeken gedrukt, maar geen bijzondere naam daarvoor. Ook op de site van het Bach-museum, (bach – wir über uns) geen bijnamen. Wel ontdek ik, dat het vandaag de geboortedag van de grote Johann Sebastian Bach is.  Er staat ook dat er om 15.00 u. een speciaal Geburtstagskonzert werd gehouden, dat hebben we dan gemist. Maar nog steeds heb ik niet het antwoord gevonden. Ik blader door de dikke biografie, die John Eliot Gardiner heeft geschreven. Een prachtig boek, maar niets over Leipzig. Ook het informatieve boek van Peter Washington met drie CD’s geeft niet het antwoord prijs. Wie weet krijg ik straks nog opeens wat inspiratie. Misschien moet ik op de site van het Bach-museum gewoon de baseballpet kopen. En wie weet helpt het ook een beetje tegen hooikoorts. De verkoopleus is geweldig voor de prachtig donkerrode cap met daarop het Bach-stempel: ‘Bach-Liebhaberschaft beginnt am Kopf’. Wanneer je hem wilt bestellen staat de volgende tekst er bij: ‘Baseball-Cap mit gesticktem Bach-Siegel und Schriftzug »Bach-Museum«. Das Siegel, wie es Johann Sebastian Bach in Briefen und Dokumenten in der Zeit nach 1720 verwendete, zeigt die drei Buchstaben J, S und B – einmal richtig herum und einmal gespiegelt, so dass sie sich zu einem Ornament zusammenfügen. Die Größe des Baseball-Caps ist verstellbar.’  21 maart, gefeliciteerd met Bachs verjaardag,  en geniet wanneer u één van de vele uitvoeringen van een Passion gaat beluisteren. Wie weet zet het opnieuw aan tot het nadenken over het lijden van onze Heer en Heiland.

PS1:   Nog een keer zoeken, nu in het Duis (bijnaam = Spitzname)
“Leipzig erwarb den Spitznamen „Kleines Paris“, als die fortschrittsbewusste Messestadt im Jahr 1701 mit einer   Straßenbeleuchtung     ausgestattet wurde und sich fortan mit der mondänen Seine-Metropole vergleichen konnte.”
PS2:   Ik had eerder gelezen dat pas de dichter Goethe deze benaming gebruikte. En Goethe leefde van 1749 tot 1832. We horen het morgen wel.
PS3:   Als voorbeeld voor al die straatlantaarns had trouwens Amsterdam gediend!
PS 4:  Het antwoord was juist, maar helaas geen prijs. We proberen het opnieuw!

stoppen (2)

glen-campbellWanneer je echt gaat stoppen met je werk, kom je opeens overal zaken tegen waar het ook over ‘stoppen’ gaat. Vorige week zag ik een programma-aankondiging dat er een documentaire zou worden uitgezonden over de Amerikaanse zanger Glen Campbell. Helaas was ik die avond niet thuis, maar zondagmiddag werd de docu gelukkig herhaald. ‘ Rhinestone cowboy’ herkende ik van jaren terug. Een prachtige stem, met daarbij ook nog eens geweldig gitaarspel. Helaas werd bij deze zanger in 2011 Alzheimer geconstateerd. Maar voor hem en zijn familie geen reden om te stoppen met optreden. Tientallen optredens op grote podia volgden. En ondanks dat Glen steeds meer last kreeg van de gevolgen van zijn ziekte en regelmatig allerlei dingen echt vergat, kon hij met behulp van de autocue prachtige nummers vertolken. Zijn fans roerde hij regelmatig tot tranen, totdat het echt helemaal niet meer ging. Maar toerend in een grote touringcar door de VS werd Glen Campbell een voorbeeld voor mensen om niet te stoppen en onder ogen te zien dat je Alzheimer niet hoeft weg te stoppen.
Dat was wel heel anders in een docu over de Levenseindekliniek. Stoppen met leven; deze kliniek regelt het voor je, huppakee! Stap voor stap wordt het gewoon in ons land om euthanasie toe te passen. Een schril contrast met de docu over Campbell. Gelukkig zijn er tegengeluiden, zoals in de DWDD van prof. Viktor Lamme. Hij noemde wat de Levenseindekliniek doet gewoon moord. Daar waren de mensen van het Levenseinde natuurlijk niet blij mee. Ze hadden het zo zorgvuldig gedaan (tja, dat wordt wel vaker gezegd, de regels zijn toch gevolgd?). En als mensen zelf willen stoppen, en het ook al heel lang geleden op een papiertje hebben gezet? Tja.. stoppen is wel erg gemakkelijk tegenwoordig
Stoppen…..; een raar idee. Maar wat stopt er eigenlijk? Het leven gaat gewoon door en er valt nog zoveel te doen. Daarom is stoppen in mijn geval ook gewoon doorgaan met LEVEND WATER bijvoorbeeld, gelukkig maar. En ook gewoon doorgaan, en misschien wel wat vaker, met het schrijven van een blog.

Matthäus-Passion

Deze week staat Radio 4 bol van de Matthäus-Passion van Johann Sebastiaan Bach. Er schijnt zelfs een kinder Matthäus-Passion opgevoerd te worden, waarbij leerlingen van van basisscholen van te voren een rap in studeren. Gistermiddag kwam in een rapportage daarover Daniël uit Apeldoorn aan het woord. Hij vertelde dat het verhaal over die Jezus, wat hij door dat muziekstuk had leren kennen, diepe indruk op hem had gemaakt. ‘Terwijl Jezus toch van het kruis had kunnen kruipen en engelen om bijstand had kunnen vragen. En dat allemaal om er voor te zorgen dat wij in de hemel zouden kunnen komen.’ Daniël sloeg de spijker op z’n kop! Een mooi getuigenis op Radio 4. IMG-20140414-WA0016In groep 5/6 heb ik dinsdagmiddag kort iets verteld over Bach en het op muziek gezette lijdensverhaal. Dat in die tijd de mensen het normaal vonden om op Goede Vrijdag vierenhalf uur in een onverwarmde kerk te zitten. Dat ruim tweehonderdvijftig jaar na de dood van Bach zijn Matthäus-Passion net zo beroemd is als de Nachtwacht van Rembrandt. En dat de Matthäus-Passion ook dit jaar weer honderden keren wordt uitgevoerd in kerken en concertzalen. De leerlingen vonden het boeiend en hopelijk zijn er een paar die thuis in de CD collectie van hun ouders gaan rommelen!

Blokker en muziek

cph bachTegenwoordig is het heel gewoon dat je bij verschillende kruideniers veel meer kunt kopen dan suiker, zeep en brood. En zo kun je bij Blokker tegenwoordig ook cd’s kopen. Eigenlijk is het vreemd en het voelt ook raar om bij de kassa opeens cd’s af te rekenen in plaats van een droogrek of vuilniszakken.

Voor enkele euro’s is op dit moment een prachtige dubbel-cd met muziek van Bachzoon Carl Philippe Emanuel te koop. Op de cd staat het prachtige “Die Auferstehung und Himmelfahrt Jesu”. Mooi opgenomen, goed te verstaan, prachtige solo’s en een bijzonder goed koor. Een transparante cd, zullen de kenners op Radio 4 wel zeggen. Een aanrader, zeker in deze lijdenstijd waarin we toch ook uitzien naar de terugkomst van Gods Zoon.

 

wat zingen met mensen doet

Al vaker heb ik het benadrukt. Het zelf zingen en ook luisteren naar zang, het geeft zoveel plezier. Afgelopen week kwam het zomaar drie keer naar voren. Op de BBC is deze weken weer een geweldig zangprogramma. De jonge dirigent Gareth Malone is bij vier grote bedrijven langsgeweest en heeft daar een koor gevormd. Fantastisch was om te zien hoe dat ging en welk plezier de deelnemers daar aan hadden. Daarbij komt dat Garteh min of meer ‘camera-geil’ is. Gareth is jong (1975), aantrekkelijk, spreekt een redelijk kakkineus Engels en heeft veel gevoel voor humor. Maar daarnaast weet hij de liefde voor zingen op een geweldige manier over te brengen. Ook weet hij zich in te leven in de individuele koorleden. Zeker bij mensen die in hun leven nog nooit iets hadden gedaan met zang weet hij een gevoelige snaar te raken. Vorig seizoen nam Gareth een groep randjongeren op sleeptouw om een moderne opera in te studeren en deze uiteindelijk in Glyndebourne op te voeren. Voor de liefhebbers: http://www.bbc.co.uk/programmes/b01nj0dw.

Afgelopen vrijdag zijn we naar Katwijk geweest. De Nieuwe Kerk was daar ’s avonds bomvol. De Australische band ‘Sons of Karah’ trad op. (website SOK). Hun repetoire bestaat uit louter Psalmen. Ongelooflijk dat dat in deze tijd nog gewoon mogelijk is. Een band die avond aan avond zalen en kerken vulde met louter alleen maar Psalmen. Soms met een korte toelichting en geweldig omlijst met een stevige sound. Psalm 79 kwam als eerste aan bod. Een klaagpsalm van Asaf. Jeruzalem verwoest, maar door alles heen de roep om op God te vetrouwen. Indringende, maar ook hoopgevende muziek en tekst. Zo kwam psalm 1 voorbij, maar ook de lofpsalmen 146 en 148. Opzwepende muziek, tot eer van God!

Op de Wimmenhove-familiedag vertelde mijn jongste broer, de orgelbouwer, over een kerkdienst die hij met zijn zoon had bezocht. Een lange dienst was het geweest met een deprimerende preek. Er werd gezongen op hele noten, niet-ritmisch zoals we dat noemen. Voor ons GKV-ers is dat haast niet meer te volgen. Heb het ook  eens meegemaakt in Zeeland. Toch werd mijn broer er door geroerd omdat her en der in de gemeente een aantal mannen de tweede stem bij de psalm zongen. Zo werden oude psalmen, gezongen in een Nederlands van honderden jaren geleden opeens liederen die je emotioneel raken en kunnen zorgen voor een brok in de keel. Dat laatste gebeurde mij ook, toen ik ik op Radio 4 een Sweelinck Psalm hoorde voorbijkomen. In het Frans, want Sweelinck was niet kapot van de slechte Nederlandse vertalingen, maar o zo aangrijpend! Ziedaar; zingen maakt blij, het vertroost, inspireert en geeft zo veel vreugde!

gunder

Een nieuwe tour van Daniël Lohues. Eind vorige week vulde hij drie avonden De Kleine Komedie. Het programma kent een aantal prachtige nieuwe nummers. Het zijn weer typische Lohues liederen en in de show praat hij ze ook nog es op een onnavolgbare wijze aan elkaar. De zanger en liedjesschrijver toont zich opnieuw een geweldig observator en weet dat te vatten in prachtig Drents. Het spreekt van een gunderen (verlangen) naar wat achter de horizon ligt, maar ook naar het goede uit het verleden dat zo maar verdween. Voor mensen die niet terugschrikken voor dialect en houden van doordachte en melodieuze folk is een optreden van Lohues in het theater een geweldige avond uit. Hij maakte de zaal wel erg blij, door op een haast verlegen manier toch nog wat toegiften te spelen. Natuurlijk zat daar zijn onnavolgbare fietstocht door zuidoost Drenthe bij. Maar tot mijn grote vreugde ook het ontroerendste lied van de CD Allennig II.

Ie mut niet bange wezen / veur hoe de wind soms stiet / Angst is mar veur eben,  spiet is veur altijd / Wees mar niet benauwd, / ie zien ja wel hoe ’t giet / Angst  is mar veur eben, spiet is veur altied

tollenaars maken CD

Afgelopen week moest ik in groep 7 vertellen over Levi de tollenaar. Hij werd door Jezus van zijn werk weggeroepen om achter Jezus aan te gaan. Later gaat Jezus eten met Levi en zijn collega’s en ook andere zondaars schuiven aan. Jezus geeft de criticasters ter overweging dat hij gekomen is om mensen te redden en niet de al geredden nog een keer naar de mond te preken. Een paar dagen ervoor had ik een paar keer de CD van Tax Collectors opgezet.  Deze echte eerste CD van de Amsterdamse Tax Collectors ademt ook die sfeer. Geen triomfantelijke overwinningsmuziek van een groepje gereformeerden die het al weten. Dat maakt het tot een intrigerend muzikaal verhaal van de zes muzikanten. Al jaren spelen ze samen en zijn op zoek gegaan naar hun eigen geluid. De 13 nummers op deze CD met de titel ‘FOREIGNER’ zijn allemaal geschreven door Ton van Dijk en passen uitstekend bij de door de groep gearrangeerde muziek. Binnen de grote hoeveelheid aan muziekgroepen die bijvoorbeeld bij DWDD optreden, misstaat de Tax Collectors beslist niet. Aanschaffen dus, voor de prijs hoef je het niet te laten. Kijk op: www.taxcollectors.nl. Complimenten trouwens ook voor het prachtige ontwerp van Martien ter Veen!

Auferstehung

De laatste jaren ben ik meer van de muziek van Gustav Mahler gaan begrijpen en houden. Verschillende keren heb ik het Concertgebouw symfonieën van hem horen opvoeren. Steeds weer een aangrijpende gebeurtenis. Gisteravond voerde het Nederlands Philharmonisch Orkest symfonie nr.2 uit, onder leiding van de nieuwe dirigent Marc Albrecht. In dit muziekstuk worstelt Mahler met zeer diepe levensvragen. ‘Is er een leven na de dood?’ is wel de hoofdvraag. In de symfonie ‘Auferstehung’ heeft Mahler deze vraag vertolkt in zeer aangrijpende en dramatische muziek. Zelden zit het podium zo vol met musici, het orkest lijkt tot buitengewone proporties opgeblazen. In het laatste deel klinkt de muziek zelfs vanuit de gangen van het Conceretgebouw. En wanneer het koor mee gaat doen en “aufersteh’n, ja aufersteh’n wirst du” zingt, lopen de rillingen over je rug. Het slagwerk laat het gebouw trillen op zijn grondvesten en ook het orgel laat zijn donkere tonen horen.

Coos was niet mee deze keer. Ze is opgenomen in het Flevoziekenhuis om geopereerd te worden aan darmkanker. Gelukkig is zover we nu kunnen constateren alles goed gegaan. Vanavond mag ik haar weer ophalen uit Almere. Toch confronteert het ons natuurlijk met levensvragen. Waarom ik, waarom zij? Hadden we al niet genoeg op ons bord? En als het nu allemaal verkeerd afloopt? Natuurlijk grijpt zo iets diep in. Soms waanden we ons in een achtbaan. Maar ook steeds was er het besef dat er een levende God is, een Vader in de hemel die voor ons zorgt. En dan zeg je tegen elkaar: waar zouden we zijn en moesten we blijven, als we dat vertrouwen niet hadden? Door deze ellende van kanker heen, ben ik nog meer gaan beseffen dat Jezus Christus de dood overwon en op stond uit de dood. Bekijk de plaat nog maar eens goed die ik met Pasen op mijn blog heb gezet. In het lege graf is alleen maar een cocon. een omhulsel, te zien. De Heer is echt waar opgestaan! Door de muziek van Gustav Mahler heen speelde dat door mijn hoofd. Dat geeft troost en rust en heel veel vertrouwen voor de toekomst.

de kift, schubert en hard meezingen

Hard meezingende mannen en vrouwen van mijn leeftijd. Waar kom je dat nog tegen? Jazeker, in de kerk. Dit keer was dat ook zo. Paradiso was ooit het gebouw van De Vrije Gemeente. (Een vrijzinnige afsplitsing van de Nederlands Hervormde kerk, ontstaan in de tweede helft van de 19e eeuw. En, nog een weetje, de architecten waren vader en zoon Salm. Zoon Abraham Salm heeft ook de Oosterparkkerk ontworpen!) Tegenwoordig is De Vrije Gemeente (staat er nog steeds groots op), een ‘poptempel’. Met zoon Harm en zijn vriend Otto afgelopen donderdag naar een optreden van de Kift geweest (doorklikken naar Brik). De Kift is een wel zeer bijzondere groep muzikanten uit Zaandam. Sommigen hebben een fanfare achtergrond, maar tegenwoordig maken ze er een muziekspektakel van. Ook stofzuigers,  fietsenwielen en zinken afwasteilen worden ingezet.

foto Harm, gemaakt met iPhone, 14.04.2011

Geweldig om het te ondergaan en te merken dat mensen er zo in opgaan dat ze keihard staan mee te zingen. Er zijn geen banken en stoelen meer in deze kerk, dus je moet wel staan. De volle borst kan dan nog beter opgezet worden! Ik vind het prachtig wanneer muziek je beroert en ontroert en dat doet de Kift zeker.

Heel anders was dat dinsdagavond. We (Coos en ik) waren in het Koninklijk Concertgebouw getuige van een prachtige uitvoering van de ‘De Onvoltooide’ van Franz Schubert. Dat wil zeggen; zijn zevende symfonie. Eigenlijk is zo’n concert een heel raar gebeuren. Je zit met meer dan 1000 mensen zo stil mogelijk te luisteren naar een muziekstuk van eeuwen oud. Muziek waarvan iedereen vindt dat het klassiek is. O wee, wanneer iemand te hard zit te kuchten of wanneer er per ongeluk een niet uitgezet mobieltje afgaat. Gemiddelde leeftijd ligt op zo’n avond dik boven de vijftig denk ik. Na de pauze klonk het de vierde van Brahms, ook heerlijk romantisch. Ook nu weer, beroering en ontroering. Maar toch zou er eigenlijk meer ruimte moeten zijn om dat te tonen, anders dan door aan het eind te applaudisseren.

Hard meezingen kan gelukkig ook met een aantal nummers van de nieuwe CD van Psalmen voor Nu. Psalm 89 staat er op onder de prachtige titel ‘Mooie droom’. Het komt uit de zin: ‘U hebt uw volk een mooie droom gegeven’. De makers van CD verdienen veel lof voor deze prachtige muziek. Tot slot het laatste cuplet van psalm 118 zoals het bij PvN klinkt:

Ik dank u, HEER, u bent zo groot en goed. Ik dank u, HEER, omdat ik weet hoe sterk u bent. En ik vertel het elke keer: ‘De HEER is groot en goed. De HEER is groot en liefdevol, ja, liefdevol en goed.’ Ik dank de HEER die liefde geeft, een liefde zonder eind.

accordeon en harmonium

We hadden vroeger bij mijn ouders, een harmonium in de woonkamer. Tegenwoordig kom je ze in huiskamers bijna niet meer tegen. Zo’n halve eeuw geleden, was het zeker bij kerkmensen, een gewild meubelstuk. In sommige musea kom je ze tegen, wanneer men de bezoekers een kamer wil tonen uit de eerste helft van de 20e eeuw. Het Bijbels Museum (Herengracht, Amsterdam) heeft daar op de bovenste etage een prachtig voorbeeld van. Een harmonium heeft geen pijpen zoals een kerkorgel. De tonen worden gemaakt door lucht te blazen of te zuigen door metalen tongetjes. Daardoor krijgt een harmonium een heel eigen geluid. Een mondharmonica en accordeon zijn directe familie van het harmonium omdat ze ook volgens het principe van metalen tongetjes werken. Ook bij deze instrumenten is het blazen en zuigen. Voor zover ik weet ben ik op het ouderlijke harmonium nooit verder gekomen dan het overbekende ‘vader Jakob’. Mijn broer boven mij en ook mijn oudste zus konden er echt op spelen. Mijn broer heeft daardoor helaas mijn jarenlange afkeer van orgelmuziek bewerkstelligd. Hij was later, het harmonium was inmiddels ingewisseld voor een elektronisch orgel, een groot liefhebber van Feike Asma en Jan Zwart. Daarmee was ook dit instrument in mijn ogen verworden tot een ‘psalmenpomp’. Later ben ik gelukkig gaan inzien dat er wel degelijk mooie orgelmuziek bestaat. Toch denk ik dat het harmonium er wel voor heeft gezorgd dat ik wel ben gaan houden van mondharmonica en accordeon muziek (waarvan de bandoneon weer familie is) . Bob Dylan met harmonica, de rillingen lopen over je rug. Maar ook Toots Thielemans vind ik bij tijden geweldig. Zelfs Daniël Lohues op de CD ‘Allennig IV’ bij het nummer ‘Hoeveul be’j neudig’ het harmonium in volle eer hersteld. En voor de liefhebbers van minder heftige muziek; ook voor het harmonium is prachtige muziek geschreven door grote componisten. Zie bijvoorbeeld het filmpje met Joris Verdin.  Bij het doorbladeren van het laatste nummer van Klassieke Zaken stuitte ik op de muziek van de Finse muzikant Kimmo Pohjonen. Waarschijnlijk heeft de muziek uit mijn jeugd er voor gezorgd, dat ik deze accordeonmuziek uiterst intrigerend en spectaculair vind.

songs of praise; van zingen ga je beter leren

Elke zondagavond is op de BBC rond zo’n uur of vijf, zes, mijn meest favoriete programma op de Engelse zender: ‘Songs of Praise’. Meestal is men afgereisd naar een dorp of stad om daar een zangavond in een kerk op te nemen. Het verzamelde ‘kerkvolk’ heft dan prachtige hymnes en psalmen aan. Elk jaar stelt ‘Songs of Praise‘ zelfs een top-10 vast. Tussen de liederen door laat men iets van de omgeving zien of vertelt men uitgebreid over de geschiedenis van het kerkgebouw. Ook christenen worden geïnterviewd over wat het christen-zijn in hun leven betekent. Tot zover nog niet veel bijzonders. Ook in Nederland worden dit soort programma’s wel gemaakt door de ZvK en de EO. Een groot verschil zit in ieder geval wel in het zingen. Groot-Brittannië heeft een heel andere zangcultuur dan ons land. Heel mooi komt dat tot uiting in hoe er in het onderwijs met het zangonderwijs wordt omgegaan. Naar mijn indruk heeft het aan de andere kant van de Noordzee een veel belangrijker plaats in het onderwijs dan in de gemiddelde Nederlandse school. Of dat nu een school is voor basis of voor voortgezet onderwijs, dat doet er niet toe.

Edinburgh Academy Choir

De afgelopen twee weken zond men de have finales uit van het  ‘School choir of the year’  competitie. Ongelooflijk wat je dan te zien krijgt. Elke school werd even kort geïntroduceerd. Vervolgens trad het koor op en liet dan horen waar ze toe in staat waren. Een vakkundige jury oordeelt vervolgens welke drie door mogen naar de finale (sunday, 16:45 on bbc one – 10april). Niks geen afkraken of zeuren over het optreden. Maar heel mooi benoemen waar het koor sterk in is en waar het in uitblinkt. Het enthousiasme spettert er in ieder geval aan alle kanten vanaf. Een van de finalisten komt uit Edinburgh. Prachtig toch wanneer je in zo’n prachtige zaal die hoort bij je school kunt oefenen onder de leiding van een bevlogen dirigent met hart voor zingende pubers! Enig googelen leverde de website van deze school op. Ik moet het toegeven; daar kunnen we in Nederland nog wat van leren.

In de bijlage van de vrijdagkrant van het ND (vrijdag 1 april 2011) stond een uitgebreid pleidooi voor meer zingen op school. ‘Van zingen ga je beter leren’. En dat laatste is zelfs wetenschappelijk bewezen door Hans Günther Bastian (een Duitse hoogleraar). Wat zou het dus mooi zijn wanneer op veel Nederlandese scholen weer een echte zingcultuur ontstaat. Uit eigen ervaring weet ik dat het ontspant en weer ruimte maakt in je hoofd. En wanneer zelfs wetenschappelijk is bewezen dat kinderen beter gaan leren… Dan ga je toch gewoon vandaag beginnen en ga je ook proberen dat scholen goede muziekpedagogen kunnen aantrekken!

nieuwe  psalmen voor nu


Op een woensdag was het, alweer enige jaren geleden. Tussen de middag ging ik even naar de markt. Ik had de radio zoals gewoonlijk op I. Volgens mij was  het in een actualiteitenrubriek van de NCRV, dat Rien van de Berg live een psalm zong, als aankondiging van een nieuw project; Psalmen voor Nu. Zijn missie vertelde hij, was het om de prachtige 150 psalmen uit de Bijbel voor vandaag te hertalen en zo op muziek te zetten dat de ‘hedendaagse kerkganger’ weer de psalmen wil luisteren en zingen. Inmiddels is de zevende CD in aantocht. Ik vergeet nooit meer de presentatieavond in Tivoli (Utrecht). Een geweldige band op het podium en een zaal die volop psalmen zong. Inmiddels heeft PvN zijn voor en tegenstanders gekregen. Gelukkig begint het hier en daar te veel Opwekking wat naar de achtergrond te verdringen. Een tijd geleden mocht ik in de Oosterparkkerk een keer preeklezen.  Van Tim Keller had ik in CV-Koers een mooie heldere preek gevonden over psalm 119. Hoe lief heb ik Uw wet! Via de speakers hebben de psalm voor nu 119 laten horen en tegelijkertijd de tekst gebeamd. Na het eerste couplet begonnen de eerste gemeenteleden mee te zingen. Meer dan een kwartier zingen! Geweldig. Maar ook om thuis te luisteren en dan mee te zingen of te neuriën. Op GBS Veerkracht leerden ze vorige week psalm 84 van PvN. Ik hoop van harte dat op de nieuwe CD ook weer veel mooi meezingnummers staan. Ik hoop dat kerken er ook steeds meer gebruik van gaan maken. Trouwens ze mogen ook best Datheen en het Liedboek blijven gebruiken. Ook een opwekkingsnummer, niets mis mee. Maar Gods psalmboek vraagt er om op een hedendaagse wijze vertolkt te worden. Zeven is het getal van de volheid, maar Psalmen voor Nu is nog niet voltooid. Op naar nog meer mooie CD’s. Trouwens ook de Australische versie: ‘Sons of Korah’ zijn in onze diensten uitstekend te gebruiken. Halleluja!

staff benda bilili

Dinsdag is eens in de zoveel weken, onze concertavond. Gisteravond was wel bijzonder omdat tegenover de garderobe een groot condoleanceregister lag vanwege het overlijden van Yakov Kreizberg. De gastdirigent had er voor gekozen om ter nagedachtenis aan Kreizberg de avond te beginnen met de orkestsuite nr 3 in D, BWV 1068 (Air ‘auf der G-Saite’) van Johann Sebastian Bach. Een mooi en ontroerend gebaar. Eigenlijk had men op zo’n moment op een groot scherm iets van Kreizberg moeten laten zien… Daarna klonk in een vioolconcert van Britten de oorlogsdreiging van Wereldoorlog II. Een vreemde combinatie, maar het stond geprogrammeerd natuurlijk. Na de pauze konden we heerlijk romantisch wegdromen bij de 8e symfonie van Schubert.

Thuisgekomen nog even zappen. Helaas was er bij Pauw en Witteman alleen maar het zoveelste gezeur over de mislukte helikoptervlucht in Libië. Minister Hillen werd weer even flink afgezeken; niet boeiend dus. Gelukkig was op Nederland 2; ‘het uur van de wolf’ (fantastisch documentaire programma van de NTR). Opeens waren Britten en Schubert vergeten en bevonden we ons in de dierentuin van Kinshasa (Congo). Een groep gehandicapte mannen maakte muziek over hun leven op straat. Enkele oude gitaren, een paar trommels en zelfs een eensnarig instrument. Rauw, maar ook ontroerend. Kijk maar eens naar het volgende YouTube filmpje:
De documentaire over deze groep muzikanten start in 2004 en volgt de ontwikkeling van deze groep die zich Staff Benda Bibilili noemt. Nadat ze een CD gemaakt hebben worden ze uitgenodigd in Frankrijk om daar op te treden. Vervolgens veroveren ze Europa. Bij een van de nieuwjaarsconcerten van het Nederlands Blazers Ensemble hebben ze zelfs in het Concertgebouw gespeeld. Het meest ontroerende, naast de muziek vond ik dat deze mannen ondanks hun handicap en hun ongelooflijke armoe, toch doorzetten en hun levenslust en humor behouden.

Deze week ben ik begonnen in het inmiddels veel bekroonde werk van David van Reybrouck. In dit boek wordt op een meeslepende wijze de geschiedenis van Congo beschreven. Wanneer je dat leest begrijp je de achtergrond van Staff Benda Bilili. Ik zal er later nog wel een keer op terug komen, maar dit is nu typisch zo’n boek wat elke leerkracht gelezen moet hebben. Je leert Afrika een beetje begrijpen, je leert over de slavenhandel, over de prachtige natuur van Centraal-Afrika en dus ook waarom de mannen en jongens van SBI in zulke omstandigheden wonen. Onbevooroordeeld kijken, lezen of spreken over Afrika of in het bijzonder Congo, is er dan niet meer bij.

yakov kreizberg 1959 – 2011

Tot mijn spijt breng ik u ervan op de hoogte dat onze chef-dirigent Yakov Kreizberg heeft laten weten zijn aanwezigheid om gezondheidsredenen te moeten annuleren voor zijn concerten met het Nederlands Philharmonisch Orkest in april 2011. Wij betreuren het zeer dat de aanhoudende gezondheidsproblemen en het moeizaam herstel van Yakov, zijn afscheidsseizoen bij het Nederlands Philharmonisch Orkest zo anders doet verlopen dan wij allen hadden gehoopt. Yakov Kreizberg zelf schreef u in december nog: “I am very much looking forward to the concerts during the rest of the season.”

Zo begon de mail die we afgelopen maandag kregen van het Nederlands Philharmonisch Orkost. Al verschillende keren had de dirigent moeten afzeggen. De laatste keren dat we Kreizberg het NPO zagen dirigeren, was duidelijk te zien dat hij  dat hij ziek was. Vermagerd betrad hij het podium via de zijtrap. Vol vuur en passie dirigeerde hij echter wel zijn orkest. Rechtop, een beetje achterover hangend zoals altijd. Op de site van het NPO werd regelmatig door bezoekers gevraagd om openheid te geven over de ziekte van Kreizberg. Maar steeds weer werd op verzoek van Kreizberg geen commentaar gegeven. Zijn sterven (gisteren 15 maart) zal een verlies zijn voor het Nederlandse muziekleven en  is natuurlijk ook triest voor zijn familie. Als actieve concertgangers van het NPO zullen we hem ook missen.

Het zet gelijk ook aan het denken. Nu ik lees in het boek van Tim Keller over de “Namaakgoden”, kwam ik ook het hoofdstuk tegen waarin het gaat over mensen die uit zijn op succes. Het stelt je voor de vraag waar grenzen liggen, ook in je eigen leven. En wat betekende het in het leven van Yakov Kreizberg? Waarom ging hij maar door  en door met dirigeren? Vanwaar die gedrevenheid? Succes,  roem, er kan zo maar een einde aan komen. Keller vertelt van de succesvolle generaal Naäman, maar ten dode opgeschreven door melaatsheid(huidvraat). Uiteindelijk moest deze zich vernederen tot zeven keer onderdompelen in de modderstroom van Israël. Gevolg was wel dat hij vervuld van geloof in de Levende God terugkeerde naar Damascus. Succes deed er uiteindelijk niet meer toe!

“hout moet”, het drents van Lohues

In de werkplaats van mijn vader hing heel lang een bord met het opschrift ‘hout moet’. Voor een “houthandelaar”, zoals mijn vader in de volksmond heette was dat een goede reclame natuurlijk. Ongetwijfeld zat er ook wel iets in van de gedachte dat je moed moet houden. En misschien is ook wel mijn  passie voor hout op deze manier ontstaan.

Afgelopen week was Daniël Lohues weer in Amsterdam. Vrijdagavond hebben we z’n optreden in de Kleine Komedie bijgewoond. Een groot genoegen, ook deze keer. De Drentse zanger weet keer op keer het diepst van je ziel te raken. Het zal zeker komen doordat we dezelfde taal spreken, maar relativerende stijl en zijn betrokkenheid op gewone mensen is ontroerend. ‘Hout moet, zei de timmerman’ en daarmee leidde hij zijn nummer over hout in. Zonder hout heb je geen vuur en blijft het dus koud! Mochten er lezers geïnteresseerd zijn, Lohues treed nog vele keren op met zijn kompanen Guus en Bernard. Een prachtig nummer uit 2008 is te vinden op YouTube; “Angst is mar veur eben, spiet is veur altied”. Voor de liefhebbers van orgelmuziek ook de volgende bijdrage.

van Bach tot de Roo

Gordan Nikolić
Erik Bosgraaf

Maandagavond 21 februari. Muziekgebouw aan het ’t IJ. Ons abonnement dwingt ons er toe om toch maar de kou te trotseren. Eenmaal op de fiets is het best wel lekker trouwens! Een muziekavond om niet gemist te hebben. Muziek van fantastisch niveau, maar ook zo indringend. Gordan Nikolić en Erik Bosgraaf speelden de sterren van de hemel. De eerste is de 1e violist en dus aanvoerder van het Nederlands Kamerorkest. Erik Bosgraaf is inmiddels de beroemdste blokfluittist ter wereld. Op deze avond kreeg hij de Nederlandse Muziekprijs uitgereikt door staatssecretaris Halbe Zijlstra. Wel een beetje schrijnend natuurlijk, omdat de laatste fors bezuinigt op de culturele sector. En dan wel een avondje mooi weer spelen in het Muziekgebouw. Was wel benieuwd of de staatssecretaris ook een kaartje van € 40 moest kopen.

Waarschijnlijk is bij de drogist die ook CD’s verkoopt ook nog wel een exemplaar van “Der Fluyten Lust-hof” te vinden. Drie CD’s voor een prikkie!

vakmanschap in orgelbouw

kistorgel gebouwd door Rini Wimmenhove - Hoogeveen

Mijn broer in Hoogeveen heeft een prachtig kistorgel gebouwd. Een aantal jaren geleden werd hij ontslagen bij Fokker en sindsdien is hij orgelbouwer. Vandaag werd het nieuwe orgel het feestelijk overgedragen aan de koper. Een prachtig concert in Kolderveen hoorde daarbij natuurlijk. Het kistorgel is een prachtig stuk vakmanschap geworden. Een felicitatie aan mijn broer is daarbij zeer goed op zijn plaats. Alleen daarom al is het vak techniek op de basisschool van groot belang. Ik hoop dat later veel leerlingen van Veerkracht net zulke vakmensen worden als mijn broer. Zie voor meer informatie zijn site.

mijn jaaroverzicht 2009

De kranten, de tv en ook de radio staan deze dagen bol van de jaaroverzichten en het terugblikken. Het kan haast niet anders of je gaat daardoor zelf ook nadenken over wat er in een jaar gebeurd is. Daarom mijn eigen overzicht. Natuurlijk is het maar een keuze, een persoonlijke. En het is voor mijn weblog, ook dat legt beperkingen op.

LEVEND WATER
Dit jaar verscheen rond de zomervakantie het 4e deel van de Bijbelmethode Levend Water. Nadat het project voor groep 8 tot en met 5 was afgerond, kwam er een doorstart voor groep 4 tot en met 1. Het belangrijkste van de methode is wel dat de bijbelvertellingen nog steeds centraal staan. Het meest niet zichtbare is dan ook de handleiding. Deze is via de website te downloaden en tegenwoordig ook in gedrukte vorm beschikbaar. Als projectleider ben ik trots dat de methode een succes is en zeer goed ontvangen binnen de gereformeerde scholen. Gelukkig zijn ook er steeds meer christelijke scholen die de methode aanschaffen. Ook is een editie van de werkboeken in de Herziene Statenvertaling. Komend voorjaar verschijnt het materiaal voor groep 3. Voor deze groep ontwikkelen we een prachtig ‘knieboek’.

AANBOUW
Onze jongste dochter ging in het voorjaar van 2009 de deur uit. Om het lege gevoel een beetje naar de achtergrond te duwen zijn we samen met de buren gaan uitbouwen. Omdat we van de gemeente Diemen een stukje grond konden bijkopen was het interessant om na te gaan denken over uitbreiding van de woonkamer. Het project vergde flink wat voorbereiding; aannemer zoeken, nadenken over wat je wel en niet wilt en ook zelfwerkzaamheid. Het resultaat mag er zijn. De firma HCB uit Oostzaan zij met ere genoemd. En tot op de dag van vandaag zijn we ontzettend blij met de ruime woonkamer die we nu hebben.

MUZIEK
In 2009 zijn we met regelmaat naar het Concertgebouw geweest. Al een aantal jaren hebben we een abonnement op het Nederlands Philharmonisch Orkest. Heerlijk om over te geven aan de meest uiteenlopende klassieke muziek. Daarnaast is het ook een voorrecht om zo dicht bij het Concertgebouw te wonen dat het gemakkelijk op de fiets is te doen. Het mooie van een abonnement is dat je elke keer weer verrast wordt. Een hoogtepunt was dit jaar de presentatie van de VEERKRACHT CD. Een mooie compliatie van succesnummers en het Veerkrachtlied. Trouwens nog steeds verkrijgbaar!
In oktober zijn we naar het optreden geweest van de ‘Sons of Korah’. Een groep Australische musici die de psalmen op een geweldige manier ten gehore brengen. Een hoogtepunt! http://www.sonsofkorah.com/

KERK EN SCHOOL
In school zijn we na de zomervakantie gestart met het Afrikaproject. Een van de mooiste onderdelen daarvan is dat we ook Afrikaanse kerkdiensten bezoeken. Zo is er al een keer een groep van school naar een Ghanese kerkdienst in Amsterdam-ZO geweest. Zo ontstaat er nog meer begrip voor elkaars kerkelijke culturen.
Bijzonder is dat veel leerkrachten van school echt betrokken zijn bij het werk van hun eigen gemeente. Of dat nu op gebied van gemeentestichting ligt, of op het gebied van muziek of kinderwerk; het is wel werken in Gods Koninkrijk.
Mooi is in dit verband ook dat de predikant van mijn eigen gemeente, de OPK, op bezoek kwam met een mede kerkenraadslid. Uitgebreid hebben we doorgepraat over het verband tussen school en kerk. Ikzelf ervaar het als hernieuwde belangstelling. In onze eigen gemeente zijn er 60 kinderen tussen 10 en 0 jaar. Een geweldig mooi gegeven! Het stelt vervolgens gezinnen voor de vraag over hoe we een school kiezen, wanneer een kind 4 jaar wordt. De komende jaren zal daar hopelijk nog veel over gesproken worden.

SAMEN
In school ontmoeten we elke keer weer ouders die lid zijn van de meest uiteenlopende kerken in Amsterdam. Ik persoonlijk ervaar dat elke keer als bemoedigend en mooi. Natuurlijk zijn er vele, vele verschillen. Natuurlijk zou je sommige kerken willen hervormen. Dat laatste is trouwens niet mijn taak als schooldirecteur.
Mooiste gebeurtenis in dit verband was dat op 18 juni 2009 de GKV en de CGK in Amsterdam elkaar erkenden als kerken van Jezus Christus en er daardoor volledige plaatselijke samenwerking kan ontstaan.

TE WIT
Onze Amsterdamse overheid houdt van alles bij. Zeker waar het gaat om kleur en prestaties. Een mooi voorbeeld daarvan is dat een gemeentelijk rapport uitspreekt dat de kleur van onze school te wit is voor de wijk Slotermeer-Geuzenveld. Een vreemde constatering aangezien wij een school voor heel Amsterdam zijn en zelfs voor leerlingen van buiten de gemeentelijke grenzen. Helaas haal je dan op een vreemde manier de krant van Amsterdam.

glenn gould

Al is het nog vakantie, vandaag toch hard aan het werk voor de Bijbelmethode LEVEND WATER. De platte tekst van deel 4 is nu de deur uit. Op de achtergrond heb ik op zulke momenten vaak radio 4 aan staan. Heerlijk is dat. Zo juist kwam Bach voorbij in een vertolking van Glenn Gould. Deze Amerikaanse pianist was een heel bijzondere en ook heel vreemde man. Maar zijn vertolkingen van Bach zijn wel fantastisch. Het mooie is dat je hem op de achtergrond hoort steunen en kreunen. Zo gaat Glenn Gould op in zijn muziek. Het moet als het ware zijn hele lijf doortrokken hebben. Soms kom je in de betere platenzaak (lekker ouderwets woord) nog wel eens een aanbieding tegen. Meenemen, raad ik aan! Helaas, ik kan er alleen maar van genieten. Ik kom niet verder dan ‘vader Jakob’ op de piano.